Ποδήλατα και Ε.Π.Η.Ο.: Κανόνες ΚΟΚ για Οδηγούς και Ποδηλάτες
Οι πληροφορίες βασίζονται στην επίσημη ύλη της Θεωρητικής Εξέτασης Υποψηφίων Οδηγών του Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών.
Ποδήλατο και Ε.Π.Η.Ο. - τι ισχύει γενικά
Ποδήλατο: κινείται με μυϊκή δύναμη, με προαιρετικό ηλεκτρικό βοηθητικό έως 0,25 kW που «κόβει» πριν τα 25 χλμ./ώρα.
Ε.Π.Η.Ο.: ηλεκτρικό όχημα εκτός κατηγοριών αυτοκινήτου/μοτο. Τα ≤6 χλμ./ώρα (σχεδιαστική ταχύτητα) και τα 6–25 χλμ./ώρα θεωρούνται ως ποδήλατα για σήμανση και κανόνες.
- Ανώτατο όριο Ε.Π.Η.Ο.: 25 χλμ./ώρα.
- Απαγορεύεται σε οδούς όπου το όριο αυτοκινήτων >50 χλμ./ώρα.
- Ηλικία: από 12 ή 15 ετών ανά τύπο Ε.Π.Η.Ο.
- Ποδήλατα <12 ετών σε δρόμο με αυτοκίνητα: συνοδεία από άτομο ≥16 ετών.
Φανάρια ποδηλάτου
Οι ποδηλάτες ακολουθούν φωτεινούς σηματοδότες με σύμβολο ποδηλάτου (όχι μόνο τα αυτοκινήτων), εκτός αν ρυθμίζει τροχονόμος.
- Πράσινο ποδήλατο: προχωράτε ευθεία ή στρίβετε, εκτός αν απαγορεύεται· με πράσινο παραχωρείτε σε όσους ακόμη διασχίζουν από προηγούμενο φάσμα.
- Κόκκινο ποδήλατο: στάση πριν τη γραμμή διακοπής· μην μπαίνετε στον κόμβο αν ο σηματοδότης είναι στη μέση/απέναντι.
- Κίτρινο / αναβοσβήνον κίτρινο: όπως στα αυτοκίνητα - σταματάτε αν μπορείτε· αναβοσβήνον = προσοχή και προτεραιότητα.
- Πράσινο/κόκκινο με βέλος: κίνηση μόνο προς την κατεύθυνση του βέλους.
- Κοινή διάβαση πεζών+ποδηλατών ή αποκλειστική διάβαση ποδηλάτων: ίδια λογική με σύμβολα πεζού/ποδηλάτου.
- Ερυθρό ενώ διασχίζετε: επιτρέπεται να συνεχίσετε προς την απέναντι πλευρά (όπως και για πεζούς).
Για τρίχρωμα φανάρια αυτοκινήτων δείτε το σχετικό post φωτεινής σηματοδότησης.
Φανάρια πεζών
- Πράσινο πεζός που βαδίζει: διασχίζετε.
- Κόκκινο πεζός σε στάση: δεν διασχίζετε.
- Αναβοσβήνον πράσινο: διασχίζετε με ιδιαίτερη προσοχή.
- Αν «πιάσει» κόκκινο μέσα στη διάβαση, συνεχίζετε προς την απέναντι πλευρά.
Ως οδηγός αυτοκινήτου: σε ZEBRA και διάβαση πεζών οι πεζοί (και συχνά ποδηλάτες στην κοινή διάβαση) έχουν προτεραιότητα - απαγορεύονται στάση/στάθμευση πάνω στη διάβαση.
Επιφάνεια αναμονής
Σε φωτεινές διασταυρώσεις, μπροστά από τη γραμμή STOP των αυτοκινήτων, υπάρχει συχνά επιφάνεια αναμονής: δύο παράλληλες λευκές γραμμές (4–5 m), με σύμβολα ποδηλάτου/μοτο/Ε.Π.Η.Ο.
- Ποδήλατα, μοτοποδήλατα, μοτοσικλέτες, Ε.Π.Η.Ο. σταματούν εκεί σε κόκκινο, μπροστά από τα αυτοκίνητα.
- Οδηγός αυτοκινήτου: σε υποχρεωτική στάση δεν μένετε στην επιφάνεια αναμονής αν δεν οδηγείτε ποδήλατο, μοτο ή Ε.Π.Η.Ο.
- Αν υπάρχει λωρίδα ποδηλάτου, καταλήγει στην επιφάνεια αναμονής.
Λωρίδες και πινακίδες ποδηλάτων
- Απαγόρευση εισόδου ποδηλάτων (κυκλική πινακίδα με διαγραμμένο ποδήλατο).
- Οδός υποχρεωτικής διέλευσης ποδηλάτων (απαγορεύεται σε άλλα οχήματα).
- Οδός μεικτής χρήσης οχημάτων και ποδηλάτων.
- Λωρίδα ποδηλάτων (αποκλειστική ή όχι): στην αντίστοιχη λωρίδα κινούνται μόνο ποδήλατα, εκτός αν η σήμανση επιτρέπει και άλλα.
- Σε λωρίδα ποδηλάτων/μοτοποδηλάτων, οι ποδηλάτες δεν χρησιμοποιούν το υπόλοιπο οδόστρωμα.
Ποδηλατόδρομος: αποκλειστικά ποδήλατα και Ε.Π.Η.Ο.· σε «οδό ποδηλάτων» πλάτους ολόκληρης οδού απαγορεύονται αυτοκίνητα/μοτοποδήλατα (εκτός εισόδου ιδιοκτησίας, έκτακτης ανάγκης - max 20 χλμ./ώρα, προτεραιότητα σε ποδήλατα/πεζούς).
Κανόνες για ποδηλάτες και Ε.Π.Η.Ο.
- Δύο χέρια στο τιμόνι (εκτός για σήματα).
- Όχι παράλληλα δύο+ ποδήλατα στο ίδιο πλάτος (εκτός όπου επιτρέπεται).
- Όχι επιβάτης σε Ε.Π.Η.Ο.· στο ποδήλατο ένα παιδί σε ειδικό/μόνιμο κάθισμα.
- Κατεβαίνετε και σπρώχνετε το ποδήλατο αν εμποδίζετε πεζούς.
- Όχι ακουστικά/κινητό εν κινήσει (όπως για μοτο - σοβαρές κυρώσεις σε ατύχημα).
- Κράνος: συνιστάται σε ποδήλατα· υποχρεωτικό σε συγκεκριμένους τύπους Ε.Π.Η.Ο. (εξαιρέσεις για ορισμένα αμαξίδια/scooters ατόμων με αναπηρία).
- Χωρίς φλας: χειρονομία πριν από στροφή.
Τι πρέπει να θυμάται ο οδηγός αυτοκινήτου
- Μην κινείστε σε λωρίδα με σύμβολο «ποδήλατα»/«λεωφορείο» αν δεν είστε στο σωστό όχημα.
- Σε προσπέραση ποδηλάτου: πλευρικός χώρος.
- Σε αυτοκινητόδρομο/ΟΤΚ απαγορεύονται πεζοί, ποδήλατα και Ε.Π.Η.Ο.
- Οχήματα που δεν αναπτύσσουν >70 χλμ./ώρα δεν επιτρέπονται σε αυτοκινητόδρομο/ΟΤΚ - σχετικό με μοτοποδήλατα/αδύναμα οχήματα.
- Σε χώρους με πεζούς, τα Ε.Π.Η.Ο. κινούνται όσο οι πεζοί και παραχωρούν προτεραιότητα.
Φώτα νύχτας
| Όχημα | Εξοπλισμός |
|---|---|
| Ποδήλατο | Λευκό/κίτρινο μπροστά, κόκκινο πίσω + αντανακλαστικά πλευρές· κουδούνι |
| Ε.Π.Η.Ο. | Ίδια λογική φώτων· ηχητική προειδοποίηση |
Μικρά παιδικά ποδήλατα (τροχός ≤50 cm), αγωνιστικά/ορειβατικά: εξαίρεση φώτων αν δεν κυκλοφορούν τη νύχτα.
Ποδήλατο/Ε.Π.Η.Ο.: δικά τους φανάρια, επιφάνεια αναμονής μπροστά από αυτοκίνητα, λωρίδες ποδηλάτου και σήμανση απαγόρευσης. Αυτοκίνητο: όχι στη λωρίδα ποδηλάτου, χώρος στην προσπέραση, προτεραιότητα σε διαβάσεις.
Σύντομες απαντήσεις
- Πρέπει ο ποδηλάτης να σταματάει στο κόκκινο φανάρι αυτοκινήτων;
- Ακολουθεί σηματοδότη με σύμβολο ποδηλάτου όταν υπάρχει. Οι τριχρωμοί για αυτοκίνητα δεν δεσμεύουν τον ποδηλάτη· αλλού ισχύουν η σήμανση της διασταύρωσης, οι κανόνες προτεραιότητας και οι εντολές τροχονόμου.
- Τι είναι η επιφάνεια αναμονής;
- Δύο παράλληλες γραμμές πριν από το STOP των αυτοκινήτων, για ποδήλατα/μοτο/Ε.Π.Η.Ο. σε κόκκινο - όχι για αυτοκίνητα.
- Πόσο γρήγορα μπορεί να πάει Ε.Π.Η.Ο.;
- Έως 25 χλμ./ώρα και όχι σε δρόμους με όριο αυτοκινήτων πάνω από 50 χλμ./ώρα.
- Επιτρέπεται ποδήλατο στον αυτοκινητόδρομο;
- Όχι - απαγορεύονται πεζοί, ποδήλατα και Ε.Π.Η.Ο.
- Χρειάζεται κράνος στο ποδήλατο;
- Στα ποδήλατα συνιστάται εγκεκριμένου τύπου κράνος. Σε ορισμένους τύπους Ε.Π.Η.Ο. είναι υποχρεωτικό (με εξαιρέσεις για ορισμένα αμαξίδια και scooters ατόμων με αναπηρία).
