Πεζοί και Διαβάσεις: Υποχρεώσεις Πεζών και Οδηγών

Πού περπατούν οι πεζοί

Κανόνας: πεζοδρόμιο ή ειδικό έρεισμα για πεζούς.

Εξαιρέσεις (οδόστρωμα με προφυλάξεις):

• Όγκοι/αντικείμενα που θα εμπόδιζαν άλλους πεζούς στο πεζοδρόμιο.
• Ομάδες πεζών με πομπή ή με επιφορτισμένο συνοδό (οι οδηγοί δεν διακόπτουν στοίχους: πομπές και ΑΜΕΑ).
• Άτομα με αναπηρία σε αναπηρικό κάθισμα (αμαξίδια βρεφών/αναπηρίας στο πεζοδρόμιο: ίδιος οδηγός).

Αν δεν υπάρχει πεζοδρόμιο ή είναι αδύνατο να χρησιμοποιηθεί: οδόστρωμα χωρίς να εμποδίζετε την κυκλοφορία. Μπορείτε στη λωρίδα ποδηλατών/μοτοποδηλάτων αν η κυκλοφορία το επιτρέπει και δεν εμποδίζετε ποδήλατα.

Απαγορεύεται να υπερπηδάτε εμπόδια (δοκοί, αλυσίδες, νησίδες, στηθαία, κιγκλιδώματα) που έχουν τοποθετήσει οι αρχές - σημαίνει απαγόρευση εισόδου στην αποκλεισμένη περιοχή.

Περπάτημα στο οδόστρωμα

• Συνήθως απέναντι από την κατεύθυνση κυκλοφορίας, όσο πιο κοντά στο άκρο του οδοστρώματος (εκτός αν κινδυνεύετε ή το απαγορεύουν ειδικές συνθήκες).
• Δεξιά άκρη (όχι απέναντι): όταν ωθείτε/σύρετε χειράμαξα, ποδήλατο, μοτοποδήλατο ή μοτοσικλέτα, σε αναπηρικό κάθισμα, ή σε πομπή/ομάδα με συνοδό.
• Απλό στοίχο όταν απαιτείται για ασφάλεια (ορατότητα, πυκνότητα κ.λπ.).
• Ομάδες στο οδόστρωμα: αφήνετε ελεύθερη δεξιά επιφάνεια για διέλευση ενός οχήματος.

Πώς διασχίζουν οι πεζοί

• Χρησιμοποιούν διαβάσεις πεζών όπου υπάρχουν.
• Με φανάρια πεζών: συμμορφώνονται στα σήματα.
• Με φανάρια οχημάτων ή τροχονόμο και πράσινο για τα οχήματα: δεν κατεβαίνουν στο οδόστρωμα.
• Χωρίς φανάρια: δεν κατεβαίνουν πριν εκτιμήσουν απόσταση και ταχύτητα των οχημάτων.
• Χωρίς διάβαση: μόνο αν δεν θα εμποδίσουν οχήματα· διάσχιση κάθετα στον άξονα.
• Σε ισόπεδους κόμβους με φανάρια/τροχονόμο: μπορούν να διασχίζουν παράλληλα με τα κινούμενα οχήματα (όχι πάντα κάθετα).
• Διάσχιση κάθετα, χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση ή στάση στο οδόστρωμα.

Στις ZEBRA (διαγραμμίσεις) οι πεζοί έχουν προτεραιότητα - λεπτομέρειες σήμανσης: οριζόντια σήμανση.

Τι κάνουν οι οδηγοί

Γενικά: μην θέτετε πεζούς σε κίνδυνο.

Σε σημασμένες διαβάσεις με φανάρια ή τροχονόμο:

• Στάση πριν τη διάβαση αν απαγορεύεται να προχωρήσετε, αν τυφλός με λευκό μπαστούνι πρόκειται να διασχίσει, ή αν άτομο με αναπηρία πρόκειται να διασχίσει.
• Όταν επιτρέπεται να προχωρήσετε: μην διακόπτετε πεζούς/τυφλούς/ΑΜΕΑ που ήδη διασχίζουν.
• Στροφή σε οδό με διάβαση στην είσοδο: αργά, προτεραιότητα σε πεζούς στη διάβαση· αν χρειάζεται πλήρης διακοπή.

Σε σημασμένη διάβαση χωρίς φανάρια/τροχονόμο:

• Προσέγγιση με μικρή ταχύτητα.
• Αν πεζοί χρησιμοποιούν ή πρόκειται να χρησιμοποιήσουν τη διάβαση: ακινητοποίηση μέχρι να βγουν από τη διάβαση.

Σε πεζοδρόμους όπου επιτρέπεται κίνηση οχημάτων: ταχύτητα βαδίσματος και προτεραιότητα σε πεζούς. Γενικά: προτεραιότητα σε διαβάσεις πεζών ή ποδηλατιστών όταν κινούνται εκεί οι αντίστοιχοι χρήστες.

Στροφή σε οδό χωρίς σημασμένη διάβαση: προτεραιότητα σε πεζούς που ήδη κατέβηκαν νόμιμα στο οδόστρωμα (όπως όταν διασχίζουν χωρίς διάβαση). Ιδιαίτερη προσοχή σε πεζούς προς/από μέσα μαζικής μεταφοράς.

Προσπέρασμα δεξιά σταματημένου λεωφορείου σε καθορισμένη στάση: υποχρεωτική στάση για αποβίβαση/επιβίβαση (όπου επιτρέπεται η προσπέρασμα από δεξιά).

Ζώνες ήπιας κυκλοφορίας

Σε σημασμένες περιοχές κατοικίας/κέντρου ήπιας κυκλοφορίας:

• Πεζοί: μπορούν το οδόστρωμα σε όλο το πλάτος.
• Οδηγοί: πολύ χαμηλή ταχύτητα, μέγιστο 20 χλμ./ώρα.
• Όχι κίνδυνος/παρεμπόδιση για πεζούς, ποδήλατα, Ε.Π.Η.Ο.· προτεραιότητα και στάση αν χρειάζεται.
• Πεζοί: μην εμποδίζουν άλλα οχήματα χωρίς λόγο.
• Απαγορεύεται στάθμευση εκτός από όπου επιτρέπουν πινακίδες.
• Έξοδος από ζώνη σε διασταύρωση: παραχώρηση προτεραιότητας στους άλλους χρήστες.

Ποινές (ενδεικτικά)

• Παραβάσεις πεζών (κανόνες κυκλοφορίας πεζών): Ε1-Α.
• Παραβάσεις οδηγών προς πεζούς: Ε2-Α και Σ (αντικοινωνική συμπεριφορά).

Πίνακας κατηγοριών: Κατηγορίες παραβάσεων Ε1–Ε4.

Πεζοί: πεζοδρόμιο· διάβαση και φανάρια· στο οδόστρωμα συνήθως απέναντι από την κυκλοφορία. Οδηγοί: στάση/προτεραιότητα σε ZEBRA και στροφές· τυφλός με λευκό μπαστούνι· λεωφορείο σε στάση (προσπέρασμα δεξιά). Ήπια κυκλοφορία: max 20 χλμ./ώρα.